سنج زنی
-
مراسم سنتی سنجزنی آران و بیدگل
همزمان با فرارسیدن ایام شهادت امام حسین(ع)، مراسم سنتی سنج زنی شهر آران و بیدگل هرساله شب تاسوعا برگزار میشود. آیین سنجزنی یا نمایش سنگ زدن گروهی در مخالفت با سپاه یزید به قصد تازاندن اسبان خود بر پیکر بی جان یاران امام حسین(ع) است. در این آیین، گروهی به طور نمادین با چوبهایی که به آنها سنگ یا سنج گفته میشود از محله «وشاد» شهر آران پیاده شروع به حرکت میکنند و در محلههای این شهر سنج زنی عزاداری میکنند و اشعار خاصی را با گویش محلی قرائت میکنند. این آیین سنتی نیز به ثبت ملی میراث ناملموس رسیده است.
-
ویدئو / سوگواری ماندگار جنوب با نوای «سنج و دمام»
«دمام» در ردۀ سازهای کوبهای به حساب میآید و در برخی مناطق ایران از جمله بوشهر،برای مراسم آئینی مختلف از جمله سوگواری محرم استفاده میشود. برای ساخت دمام از چوب، طناب و الیاف نخی، پوست آهو یا بز و روغن و حلقههایی از جنس نی یا فلز بهره گرفته میشود. نواختن «سنج و دمام» یکی از اصلیترین مؤلفههای عزاداری دهه نخست محرم در استان بوشهر و تلفیقی از رسوم ساکنان سواحل جنوب، صیادان و نخلداران است. در هر گروه عزداری معمولاً چند دمامزن حضور دارد و سردستۀ آنها «اِشکونزن» خوانده میشود. دمامها به همراه سنج نواخته میشوند و در کنار سینهزنی و تعزیه، مراسم ماندگار عزاداری بوشهری را شکل میدهند.