بررسی شاخصهای اصلی بورس و اوراق بهادار بیانگر رونق و رشد بازارهای مالی همزمان با اجرای برنامه سوم توسعه است این در حالی است که رشد اقتصادی کشور نیز طی آن سال ها همواره بیش از پنج درصد بوده و حتی به 10 درصد بدون احتساب نفت نیز رسیده است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) در آذر ماه سال 89 بود که قانون بازار اوراق بهادار ایران تصویب شد و بعد از تصویب این قانون میتوان به موارد دیگری نظیر شورای عالی بورس و اوراق بهادار، سازمان بورس و اوراق بهادار، بورس اوراق بهادار تهران (شرکت سهامی عام)، شرکت سپردهگذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه اشاره کرد.
اما در میان بازارهای مالی که وظیفهی تنظیم جریان پولی متناسب با میزان فعالیتهای اقتصادی را برعهده دارند، بازار سرمایه با انجام دو وظیفه مهم، یعنی تأمین منابع مالی درازمدت و مدیریت ریسک، نقش بسزایی در کاستن بیاطمینانی و افزایش حجم سرمایهگذاریها به ویژه در فعالیتهای درازمدت اقتصادی دارد به طوری که این بازار با فراهم آوردن انگیزه برای پس انداز و تشکیل سرمایه و سرمایهگذاری در مقایسه با دیگر شیوهها، زمینه را برای تجهیز سرمایههای داخلی مهیا میکند و در عین حال میتواند ابزاری برای جذب سرمایههای خارجی باشد.
براین اساس در هر اقتصادی، نقش بازار سرمایه، در تامین نیازهای مالی فعالیتهای اقتصادی قابل ملاحظه است و ناتوانی در حفظ انسجام این بازار، سازوکار تخصیص صحیح سرمایه را با مشکل جدی مواجه کرده و در نهایت کاهش رشد اقتصاد را به دنبال دارد که به همین دلایل توجه جدی به بازار سرمایه کشور و تلاش همهجانبه برای گسترش و تعمیق آن، از اولویتهای اساسی برنامهی چهارم و پنجم توسعه است.
در این میان بازار بورس و اوراق بهادار که وظیفهی هدایت سرمایهها و پساندازهای پراکنده را به یکی از بهینهترین و کارآمدترین مسیرها به عهده دارند، به تدریج و در طول تاریخ تکامل خود توانستهاند جایگاه اساسی و مهمی را در اقتصاد هر کشوری بیابند، طوری که در حال حاضر کمتر کشوری (توسعهیافته و در حال توسعه) را میتوان یافت که ترکیبی از اجزای سیستم های پایه بانکی و پایه اوراق بهادار نداشته باشد.
گسترش روزافزون فعالیت بازارهای بورس اوراق بهادار به آنجا رسیده است که در حال حاضر، بخش قابل توجهی از منابع مالی جدید برای سرمایهگذاریها که عملا در قالب تشکیل سرمایهی ملی تبلور مییابد، با سازوکار بورس اوراق بهادار صورت میگیرد.
این در حالی است که بازار بورس و اوراق بهادار به عنوان اصلیترین نهاد شکلدهندهی بازار سرمایه به کمک شاخصهایی نظیر شاخص قیمت سهام، ارزش جاری بازار سهام، ارزش سهام دادوستد شده، تعداد سهام معامله شده، نسبت فعالیت، پذیرش شرکتها، نسبت ارزش جاری سهام به تولید ناخالص داخلی و عرضهی سهام و ... مورد بررسی و تحلیل قرار میگیرد.
شاخصهای مزبور با توجه به نوع استفاده آن کاربردهای مختلفی دارد که ارزیابی وضع موجود از مهمترین آنهاست بر این اساس نشریه برنامه به بررسی بخشی از شاخصهای اصلی بورس و اوراق بهادار طی سالهای 79 تا 83 یعنی همزمان با اجرای برنامه سوم پرداخته که در ادامه به آن اشاره خواهد شد.
رشد سالانه 40 درصدی شاخص قیمت سهام
شاخص قیمت سهام که بیانگر رونق بازار سهام است، در طول سالهای برنامهی سوم دارای رشد مثبت بوده است. رشد شاخص مزبور در سال 79 معادل 34.9 درصد، در سال 80 معادل26.2 درصد، درسال 81 معادل 34.7درصد رشد داشته و در سال 82 با 124.8 درصد افزایش به 11379.4 رسیده است.
شاخص قیمت سهام در سال 83 نیز 6.4 درصد رشد داشته است که طی دوره 79 تا 83 بهطور متوسط سالانه 40.5 درصد رشد یافته است.
شاخص بازده نقدی و کاهش رشد شش درصدی در یک سال
اصولا بازده سرمایهگذاران در بازار سهام از دو طریق انجام می شود؛ یکی بازدهی ناشی از تغییرات قیمت سهام و دیگر بازدهی ناشی از پرداخت سود به سهامداران. این شاخص که بیانگر بازدهی نقدی حاصل از سرمایهگذاری برای سهام ناشی از تقسیم سود بین سهامداران است، در سالهای 80 و 81 به ترتیب رشدی معادل 13.8 درصد و 12.3 درصد داشته و در سال 82 با 6.2 درصد رشد به 3933.16 رسیده است. این شاخص در 83 با 6.7 درصد رشد به 4198.1 درصد رسید.
سهام دادوستد شده سندی برای رونق بازار
روند تغییرات تعداد سهام دادوستد شده نیز در طول سالهای برنامهی سوم و چهارم توسعه حاکی از رونق بازار بوده است، بهطوری که تعداد سهام مبادله شده طی دورهی برنامه سوم توسعه با رشد متوسط سالانه 64.5 درصد ازحدود یک میلیون و 682 هزار سهم در سال 79 به 14 میلیون و 180هزار سهم در سال 83 افزایش یافته است.
رشد سالانه 82 درصدی درارزش سهام مبادلهشده
یکی دیگر از شاخصهای رونق بازار سرمایه ارزش میزان سهام مبادله شده است که این شاخص طی دوره 79 تا 83 بهطور متوسط سالانه 81.6 درصد افزایش داشته است به گونهای که ارزش سهام مبادله شده از رقم 9 هزار و 176 میلیارد ریال در سال 79 به حدود 13 هزار و 700 میلیارد ریال در سال 83 افزایش یافت.
میزان سهام مبادلهشده که یکی از نشانههای رونق بازار است طی این دوره بهطور متوسط سالانه 82 درصد رشد داشته است.
روند صعودی ارزش جاری سهام
ارزش جاری سهام که از حاصل ضرب تعداد سهام منتشره شرکتهای عضو در قیمت سهام آنها به دست میآید، در طول سالهای برنامهی سوم همواره روندی رو به رشد داشته است.
این شاخص به ترتیب در سال 79 معادل 42.8 درصد، در سال 80 معادل 30.7 درصد رشد، در سال 81 معادل 44.2 درصد رشد و در 82 نیز با 162.96 درصد رشد به 309 هزار و 700 میلیارد ریال رسیده است.
در مجموع طی دوره 79 تا 83 این شاخص بهطور متوسط سالانه 54.6 درصد رشد داشته است.
رونق ارزش جاری سهام به تولید ناخالص داخلی
ارزش جاری سهام به تولید ناخالص داخلی (اندازه بازار سهام)نیز که بیانگر گستردگی بازار سهام است، در طول سالهای برنامهی سوم از رونق قابل ملاحظهای برخوردار بوده و به طور مداوم رشد کرده است، بهطوری که طی سالهای برنامهی سوم این شاخص با رشد متوسط سالانه 21.5 درصد از 10.8در سال 79 به 26.6 در 83 رسید.
افزایش دو برابری نقدینگی تا پایان برنامه سوم
این شاخص که نسبت ارزش دادوستد به ارزش جاری سهام را نشان میدهد و معیاری برای نشاندادن نقدینگی در بورس اوراق بهادار است، از رقم 14.7 در 79 به رقم 27 در سال 83 افزایش یافت. در واقع طی برنامهی سوم توسعه، نسبت فعالیت با رشد متوسط سالانه 17.6 درصد در سال پایانی برنامه دو برابر شده است.
انتهای پیام
نظرات