رییس گروه امور برنامهریزی اقتصاد کلان و ارزیابی برنامه معاونت برنامهریزی ضمن تحلیل نقاط ضعف و چالشهای پیش روی بازار سرمایه به ارائه راههایی برای رفع موانع موجود و رونق هرچه بیشتر بورس پرداخت.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، امیر باقری حجم بالای نقدینگی سرگردان به همراه رکود و یا رونق در بازارهای مختلف از عوامل تاثیرگذار بر بورس برشمرد و اظهار کرد:این در حالی است که در صورت افزایش ریسک سرمایهگذاری در بورس، فعالیتهای دلالی، سفتهبازی و محل اقتصادی در بخشهای زمین، مسکن، سکه، طلا و ارز گسترش و توسعه یافته و سرمایههای سرگردان به سمت آنها هدایت میشود.
چالشهایی که بازار سرمایه با آن روبه روست
وی با اشاره به برخی از چالشهای موجود در بازار بورس افزود: توسعه نیافتگی نهادهای مالی لازم برای فعالیت بهینه بازار سرمایه، ناکافی بودن تنوع ابزارهای مالی لازم برای توسعه بازار، مقررات و سازوکار اجرایی محدودکننده برای جذب سرمایهگذاری خارجی و بستهبودن بازار از مشکلات پیش روی بازار سرمایه ایران است.
مشکلات ساختاری
به گفته باقری مشکلات ساختاری بازار بورس و برخی ویژگیهای نامطلوب بازار سرمایه، ضمن آنکه مانع عملکرد صحیح، مناسب و متناسب با هدف این بازار میشود، عملکرد آن را نسبت به تکانههای وارده بسیار حساس کرده است.
عمق بازار ناچیز است
وی با بیان اینکه عمق ناچیز بازار یکی از اصلیترین عوامل حساسیت بازار نسبت به تکانههای وارده است گفت: از اینرو ورود سرمایه به بازار هرچند اندک نیز میتواند بر این نسبت اثر گذاشته و با تحریک بازار منجر به افزایش شاخصها شود.
داراییهای غیرفعال نهادهای دولتی
باقری همچنین، حضور نهادهای مالی قدرتمند دولتی که بخش عمده داراییهای خود را غیرفعال نگه میدارند که بیانگر وجود انحصارات بزرگ در بازار است را از دیگر دلایل گردش نازل بورس عنوان کرد.
نامطمئنی شاخص بورس
وی تاکید کرد: هرگونه ایجاد نااطمینانی و یا کاهش در شاخصهای بورس اوراق بهادار میتواند موجب نگرانی پساندازکنندگان، خروج نقدینگی از بازار، انتقال سرمایه به بازار کشورهای همسایه، رونق دلالی و واسطهگری، ایجاد تورم در بازار کالاها و خدمات شده و در نهایت به محدودشدن منابع شرکتها برای تامین سرمایه و نقدینگی همچنین محدودشدن منابع بودجه دولت از محل واگذاری شرکتهای دولتی بینجامد.
عدم جذب نقدینگی
او در ادامه با اشاره به اینکه بازار سرمایه در شرایط فعلی با مشکل عدم جذب نقدینگی جدید یا به عبارتی پول تازه مواجه است افزود: این در حالی است که فعالان فعلی بورس از گذشته در شرکتها و نهادهای بورس حضور داشتهاند و درحال حاضر نمیتوانند با سرعت از آن خارج شوند از سویی دیگرشرکتهای سرمایهگذاری جدید هم کمتر شکل گرفته است تا بتواند پول تازه را به داخل بازار بیاورد. بنابراین بازار فعلی ترکیبی از شرکتهای قدیمی حاضر در بازار به علاوه افرادی معروف به معاملهگران روزانه است.
جای عموم مردم در بورس خالیست
باقری اضافه کرد: سرمایهگذاران حقیقی همان گروههایی هستند که شغل تمام وقت معاملهگر بودن را برگزیدهاند و به تالارها و شعبات کارگزاریها رفت و آمد میکنند؛ از این رو جای عموم مردم برای سرمایهگذاری در این بخش خالی است.
راهکارها و پیشنهادهای سیاستی برای بازار بورس
رییس گروه امور برنامهریزی اقتصاد کلان و ارزیابی برنامه معاونت برنامهریزی در ادامه با اشاره به راهکارهایی برای رفع مسایل پیش روی بازار سرمایه کشور توضیح داد:به منظور تحقق اهداف و کارکردهای بازار سرمایه و بورس اوراق بهادار، یعنی تجهیز و تشکیل سرمایه، تخصیص بهینه منابع، خلق ارزش و ایجاد اشتغال و تسهیل معاملات و افزایش نقدینگی و حرکت بازار سرمایه ایران به سمت جایگاه واقعی در اقتصاد ملی، توجه به سامانیافتگی بازار از نظر فراهمبودن امکان دسترسی برابر به بازار، گسترش مالکیت عمومی، بهبود ساختار مالکیت خانوارها و تقویت طبقه متوسط، ایجاد حداکثر شفافیت و نقدینگی در بازار و اعمال معاملات عادلانه از طریق حاکمیت نیروی بازار و ارتباط با بورسهای منطقهای و جهانی اهمیت ویژهای دارد.
ابزارهای مالی جدید به بورس وارد شود
وی تاکید کرد: به کارگیری ابزارهای مالی جدید در بازار سرمایه ایران نظیر اوراق مشارکت، انتشار برگه گواهی سبد سهام و گواهی فروش متری مسکن و سایر ابزارهای مالی اسلامی به منظور گوناگونسازی ترکیب ریسک و بازده و ایجاد فرصتهای متنوع سرمایهگذاری با همکاری سایر نهادهای پولی و مالی از جمله بانکها، بیمهها، صندوق بازنشستگی و تامین اجتماعی ضروری به نظر می رسد.
ضرورت استفاده از ...
به گفته باقری ، توسعه استفاده از ابزار صکوک، استفاده از اوراق خزانه اسلامی جهت توسعه تجارت بینالمللی، خریدو فروش اسناد خزانه اسلامی (اسناد بدهی دولت) همچنین استفاده از اوراق و یا گواهیهای سپرده بانکی (عام، خاص و ویژه) از دیگر راه های برون رفت بازار بورس از شرایط فعلی است.
توسعه نهادهای پوشش ریسک
وی افزود:باید نهادهای پوشش ریسک معامله ابزارهای جدیدی که توسط بانک اسلامی منتشر و در بازار سرمایه ارائه میشود توسعه یابد.
حضور پررنگ بورس الکترونیک
باقری همپنین ایجاد بورس الکترونیکی اوراق بهادار در ایران به ویژه در ارتباط با فراهمکردن زیرساختهای لازم فنی و استقرار نظام پرداخت الکترونیکی وجوه را از دیگر لازمه های بازار بورس عنوان کرد.
تفویض حق انتخاب به سرمایه گذاران
او با تاکید بر تدوین معیارها و ضوابط شکلگیری و فعالیت طیف گستردهای از واسطههای مالی در بازار سرمایه ایران گفت: بر این اساس حق انتخاب به سرمایهگذاران با همکاری نهادهای مالی زیرمجموعه همه وزارتخانهها اعطا خواهد شد.
تکمیل سیستم نظارت در بازار
باقری با بیان اینکه باید سیستم نظارت بر بازار تنظیم ، تکمیل و و به دقت اجرایی شود ادامه داد: در این حالت پیادهسازی اصول مربوط به منع دستکاری بازار، داد و ستد دارندگان اطلاعات نهانی و فعالیت اشخاص خارجی در بورس اوراق بهادار با همکاری دستگاه قضایی کشور با سهولت بیشتری انجام خواهد شد.
تدوین اصول نظارتی
وی معتقد است که باید اصول نظارت بر شرکتها از جمله شرکتهای سرمایهگذاری، صندوقهای سرمایهگذاری اعتباری و سایر موسسات سرمایهگذاری جمعی و حاکمیت شرکتی در بورس اوراق بهادار به منظور فراهمکردن بستر قانونی لازم، در چارچوب قانون جدید تجارت تدوین شود.
بازارهایی خارج از بورس
باقری همچنین بر انجام مطالعات امکانسنجی طراحی و ایجاد بازارهای اوراق بهادار خارج از بورس تاکید کرد.
تهیه ضوابط ادغام
وی با بیان اینکه باید ضوابط مربوط به ادغام و معاملات سهام شرکتها با یکدیگر در بازارهای مالی ایران به زودی تدوین شود افزود: این ضوابط باید در چارچوب لایحه تجارت و قانون بازار اوراق بهادار تنظیم شود.
توسعه مالکیت شهروندان ایرانی
رییس گروه امور برنامه ریزی اقتصاد کلان و ارزیابی برنامه معاونت برنامه ریزی فراهم کردن زمینههای لازم برای اجرای طرح « » در راستای توسعه و تعمیق فرهنگ سهامداری و تقویت طبقه متوسط با همکاری همه وزارتخانههای ذیربط که داراییهای قابل انتقال در اختیار دارند را از دیگر اقدامات لازم در بازار سرمایه دانست.
فرهنگ سازی برای ورود به بورس
باقری با تاکید بر لزوم فرهنگ سازی در رابطه با حضور مردم در بورس بیان کرد:گسترش فرهنگ سرمایهگذاری در بورس و آموزش اقشار مختلف جامعه با همکاری شورای انقلاب فرهنگی، سازمان صداوسیما و وزارتخانههای آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری، و سایر دستگاههای ذیربط از ضروریات امروزه بازار سرمایه است.
دستگاهها همکاری کنند
باقری در پایان یادآور شد: باید تمامی دستگاهها با سازمان خصوصیسازی برای عرضه سهام در مواقع ضروری، به منظور فراهم کردن بسترهای لازم برای نظارت و کنترل بازار سهام همکاری کنند.
انتهای پیام