خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران سرويس: فرهنگ و ادب - ادبيات
مراسم پاياني هفتمين دورهي جايزهي داستان كوتاهنويسي صادق هدايت روز گذشته (پنجشنبه، 24 بهمنماه) برگزار شد.
به گزارش خبرنگار بخش ادب خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در اين مراسم، غلامحسين دهقان با داستان «مردهكشي» تنديس هفتمين دورهي جايزهي ادبي هدايت را از آن خود كرد و نرگس رستمي با داستان «پير»، شهلا شهابيان با داستان «درد» و محمدمهدي ابراهيمي با داستان «هويت مجهول»، بدون رتبهبندي، لوح افتخار جايزه را با داوري سپيده شاملو، هرمز رحيميان و حسين قديمي (در مرحلهي دوم) دريافت كردند.
همچنين جهانگير هدايت - دبير جايزه - با اشاره به اينكه در پنج دورهي اول، اين برنامه در خانهي هنرمندان برگزار ميشده و از دورهي گذشته به شكل خصوصي برگزار شده است، علت آن را پيدا نكردن مكاني براي برپايي مراسم به شكل عمومي عنوان كرد.
او يادآور شد: كتابهاي صادق هدايت نميتوانند مانند گذشته چاپ شوند. خانهي او هنوز زبالهداني بيمارستان است و لوازمش در زيرزمين موزهي رضا عباسي خاك ميخورد؛ بعضيهايش از بين رفته است، بعضيهايش دارد خراب ميشود و بعضيهايش هم مفقود شده است.
دبير جايزهي هدايت با اعلام اين خبر كه بنيادي در اروپا تمام كتابهاي صادق هدايت را به زبان فارسي منتشر ميكند، يادآور شد: اين كتابها بهصورت يك سري از سوي اين بنياد منتشر ميشود. اولين جلد، داستانهاي كوتاه هدايت است كه شامل 42 داستان اوست و يكسري از داستانها كه چاپ نشدهاند. اين اثر در 600 صفحه و يك جلد منتشر شده است. سايت آمازون هم لينك آن را در سايتش قرار داده است. همچنين سايت صادق هدايت به انگليسي فعال شده است.
برادرزادهي صادق هدايت ادامه داد: جلد دوم اين كتابها، طنزهاي هدايت است كه مقدار زيادي از كارهايش انجام شده است و تا چند هفتهي ديگر منتشر خواهد شد. جلد سوم نيز «بوف كور» است كه ابعاد وسيعتري دارد و دستنوشتهي موجود هدايت از «بوف كور» كه در هند آنرا نوشته و تكثير كرده است، به همراه نسخهي تايپشده در اين مجلد خواهد آمد. مجموعهي اين كتابها هفت يا هشت جلد خواهد بود.
خسرو سينايي نيز در اين مراسم دربارهي دو واژهي «اگزوتيك» و «اكلكتيك» توضيحاتي ارائه داد و با استفاده از آنها، به توضيحاتي دربارهي صادق هدايت و آثارش پرداخت.
اين فيلمساز با اشاره به واژهي اگزوتيك گفت: اين واژه را ميتوان به معناي بيگانه ترجمه كرد. بسياري از پديدههاي اگزوتيك براي گسترش يك فرهنگ بوده است و هرچقدر ارتباط ملل با هم بيشتر شده، امكان استفادهي اشيا و پديدههاي اگزوتيك بين فرهنگها افزايش يافته است.
او در ادامه يادآور شد: استفاده از اگزوتيسم، نوعي ساختار است كه امكانات استفادهي هنري را افزايش ميدهد.
سينايي در ادامهي بحثش، به واژهي اكلكتيسم (پراكندهگزيني) اشاره كرد و يادآور شد: اكلكتيك يعني پديدههاي پراكنده را انتخاب كنيم و بعد با خلاقيت شخصي، از آن اثري بهوجود آوريم. مثلا «داداييست»ها عكسهاي مختلف را انتخاب ميكنند تا يك اثر هنري خلق كنند؛ بنابراين مكتب اكلكتيسم يك مكتب فلسفي است. در اين مكتب فلسفي، شما اجزاي مختلف را انتخاب ميكنيد و اثري را ميسازيد. اين مكتب در هنر و ادبيات اروپا تأثير خاص خود را دارد.
او متذكر شد: اين اجزا در دست نويسنده و هنرمند مانند مصالح ساختماني است؛ اما اين مصالح نيست كه ساختمان را ميسازد؛ بلكه ذهن خلاق معمار است كه آن را ميسازد. «بوف كور» هدايت را نيز ميتوان بر اين اساس خواند و رويش دقت كرد.
سينايي با اشاره به فيلم «گفتوگو با سايه» دربارهي هدايت متذكر شد: من در اين فيلم، نگفتم صادق هدايت تقليد ميكند؛ گفتهام منابعي كه ذهن او را تغذيه كردند، براي اينكه «بوف كور» را خلق كند، كجاها ميتوانسته باشد.
اين كارگردان سينما تأكيد كرد: هدايت مانند سيم حساسي بود، وقتي سيم حساسي به ارتعاش درميآيد، سيم كناري هم شروع به لرزيدن ميكند. هدايت براي من چنين موجودي است. با چيزي كه در اطرافش حركت ميكند، به ارتعاش درميآيد. او يك شخصيت يكبعدي نبود. در كنار مطالعهي فراوان، شنوندهي جدي موسيقي كلاسيك بود و با نقاشي هم سروكار جدي داشت. به كرات به سينما ميرفت. شايد اگر او الآن بود، ترجيح ميداد سينماگر ميشد؛ زيرا جوشش درونش را از طريق سينما ميتوانست نشان دهد.
او با اين پرسش كه چرا «بوف كور» يكي است و بعدها به سبك هدايت تبديل و دنبال نشده است، توضيح داد: «بوف كور» روال متداول داستانسرايي را كه خوانندهي آن زمان عادت داشته است، نداشت.
خسرو سينايي سپس با اشاره به شباهت «بوف كور» هدايت با سمفوني فانتاستيك هكتور برليوز متذكر شد: هدايت به موسيقي علاقهمند بود، موسيقي كلاسيك و رمانتيك را ميشناخت؛ بنابراين بايد سمفوني فانتاستيك را شنيده باشد، كه در آن، موسيقيدان در پنج موومان از عشق سخن ميگويد. در يكي از موومانها، معشوق را ميكشد و در موومان آخر معشوق به زن جادوگر تبديل ميشود؛ همان چيزي كه هدايت در «بوف كور» به آن پرداخته است، كه زن معشوق به زن اثيري و جادوگر تبديل ميشود و ما پيشتر تبديل زن معشوق به زن جادوگر را 100 سال زودتر در سمفوني فانتاستيك ديدهايم.
او در پايان تصريح كرد: در «بوف كور»، هدايت را تنها از طريق ادبيات جستوجو نكنيم. او مانند يك ديگ جوشان خلاقيت است كه جنبههاي مختلف هنر در ادبياتش، بخصوص در «بوف كور»، مطرح ميشود.
در پايان، بيانيهي هيأتداوران توسط حسين قديمي خوانده شد، كه در آن آمده بود: در هفتمين دورهي مسابقهي داستان كوتاه صادق هدايت، 600 داستان به دفتر صادق هدايت ارسال شد. اين داستانها از سوي نويسندگان جوان از سراسر كشور و ايرانيان مقيم خارج از كشور ارسال شدهاند و اكثر آنها توسط اينترنت به سايت صادق هدايت و سايت سخن فرستاده شدهاند. پس از مرحلهي اول داوري، تعداد 81 داستان به مرحلهي دوم راه يافتند. در مرحلهي دوم، كار داوري را سپيده شاملو، هرمز رحيميان و حسين قديمي به عهده داشتند. از ميان داستانهاي رسيده به مرحلهي دوم، 30 داستان برتر، انتخاب و از ميان آنها 10 داستان به عنوان برندههاي احتمالي داستان انتخاب شدند.
در ادامهي اين بيانيه عنوان شده بود: بررسي داستانها نشان ميدهد 70درصد داستانها از آن آقايان و 30درصد آنها از آن خانمها بوده است و همين منوال در ميان 10 داستان برتر نيز ديده ميشود. از ديدگاه انواع داستان، 5 درصد داستانها به موضوعات اروتيك، 5 درصد به موضوعات شاد و طنز و 60 درصد به موضوعهاي اجتماعي پرداختهاند. آنچه در ميان داستانهاي امسال ملاحظه ميشود، آن است كه 30 درصد از داستانها از مرگ و نگونبختي و كشتوكشتار سخن ميگويند، كه افزايش چشمگيري را در مقايسه با سالهاي قبل نشان ميدهد.
همچنين اشاره شده بود، در هفت سال گذشته، در مسابقهي داستان كوتاه صادق هدايت، حدود ششهزار نفر شركت كردهاند.
در اين مراسم، داستان «آبجي خانوم» هدايت توسط ناهيد كبيري و حامد سيد اجرا شد و سيمين بهبهاني نيز شعر خواند.
انتهاي پيام كد خبر: 8711-15035 |