 خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: فرهنگ و ادب - ادبيات
ترانه سرايي امروز مانند خمره رنگپزي شده كه سريع از آن ترانه درميآورند.
عليرضا طبايي ـشاعر ـ با بيان مطلب بالا به خبرنگار بخش ادب خبرگزاري دانشجويان ايران
(ايسنا)با مقايسه ترانه قبل و بعد از انقلاب گفت: در ترانههاي قبل از انقلاب يك حقيقت مشخص است؛ آنها داراي ويژگي خاصي بودند كه دست آهنگساز را باز ميگذاشت و اگر چه براي ترانه سرا دشوارتربود، اما در مجموع حاصل كار؛ يعني حاصل پيوند ميان ترانه سرا و آهنگساز و تلفيق ميان كلام، هارموني و موسيقي نتيجه متعاليتر به بار ميآورد.
وي با ابراز تاسف از اين موضوع كه امروز خيلي از شاعران به كار ترانه سرايي رو آوردهاند متذكر شد: در حقيقت از هنگامي كه هنر شعر و به ويژه ترانه سرايي با چيزي به اسم ماديات آلوده شده نتيجه كار فاجعه بار شده. امروز بسياري از شاعران به ترانهسرايي روي آوردهاند زيرا از اين راه ارتزاق ميكنند و مبناي زندگيشان را بر درآمدهاي گاه حتي كلان گذاشتهاند؛ به اين دليل ترانه سرايي عبارت شده از سرودن چند مصرع و معمولا چند چهار پاره و ارايه آن به آهنگساز.
اين شاعر يادآوري كرد: امروز شاهديم ترانه سرا علاوه بر اينكه زحمت چنداني درباره تلفيق ميان موسيقي و كلام نميكشد، حتي آشنايي نيز با اين مقولات ندارد. قبل از انقلاب حاصل تلفيق كلام و ريتم و همكاري آهنگساز و شاعر نتيجه كار را متنوع، رنگين و عميق ميكرد، در حالي كه شاعر فقط چند مصرع و چند بيت اكثرا كوتاه را ميگويد و آن را به دست آهنگساز ميدهد، آهنگساز بر روي آن يك هارموني و آهنگ ميسازد و اين ترانه ميشود.
وي در ادامه اين بحث توضيح داد: در گذشته چون ترانه از قبل ساخته و آهنگساز آهنگي را ساخته بود؛ آن را به ترانه سرا عرضه ميكرد، ترانه ساز بر اساس نيازي كه آهنگ به شعر داشت؛ روي آن كار مي كرد و مدتها روي آن زحمت ميكشيد.
او همچنين متذكر شد: در كار آهنگسازي گاه كلمات، گاه مصراع و گاه بيت نقش دارد. در حالي كه امروز آهنگ قبلا ساخته نميشود؛ معمولا آهنگساز روي ترانه، هارموني را پياده ميكند، اين مساله باعث شده، در زمينه ترانه با بعضي نوآوريها در مضمون همراه باشيم. گاه ترانهها نوآوري دارند، اما به ندرت اتفاق ميافتد. اين كار به خصوص بعد از تكرار، حالت دلزدگي پيدا مي كند؛ يعني بر اثر تكرار زيبايياش را از دست مي دهد و از نوآوري در آن خبري نيست.
طبايي ادامه داد: در يك داوري كلي و جامعتر بايد گفت ترانه سرايي نسبت به قبل از انقلاب دچار پس رفت و ركود شده، به خصوص از نظر آشنا بودن شاعران به فن ترانه سرايي؛ كار فاجعه بار است. شاهدم كه كار ترانه سرايي امروز از آن مسايل حتي خالي است. اگر بر ترانهها مروري كنيد، ميبينيد بيشتر يك چهارپاره و شعر با مصراعهاي كوتاه ارايه شده و روي آن ريتم تقريبا تكراري اعمال شده است كه نتيجه اين كار قدري تنبلي و عدم درك فنوني كه بايد و شايد يك ترانه سرا داشته باشد هست.
وي با يادآوري اينكه امروز ما كمترشاهد خلق پيوند خوب ترانه سرا با آهنگساز هستيم ، افزود: ترانه يكي از اشكال ادبي به خصوصاست. لطف و زيبايي ترانه به اين است كه از دل برخاسته و زماني كه از حس و شعور و نياز جامعه برخاسته باشد و درست با آهنگ تلفيق شود؛ نتيجه كار عالي خواهد بود. مردم از كودك تا سالمند، در لحظاتي به خصوص در لحظههاي تنهايي كه با خود خلوت مي كنند، بعضي اوقات در لحظات كار براي اينكه سنگيني كار را فراموش كنند؛ ترانه را زير لب زمزمه ميكنند. بايد به ياد داشته باشيم ترانه با زندگي روزمره مردم آميخته و اگر درست و به جا واز روي حس، شعور و نياز و آميخته با جادوگري هنر خلق شود؛ مي تواند لحظههايي از زندگي مردم را پر كند.
طبايي با بيان اين مطلب كه مردم خيلي اوقات ترانهها را زبان نياز خود ميدانند و زير لب زمزمه ميكنند تصريح كرد: به اين دليل ترانه نقش شايستهاي در زندگي ايفا ميكند، به شرطي كه زبان مردم باشد.
وي درباره اين موضوع كه چرا امروز كمتر آثار زيبا درعرصه ترانه شاهديم، به دو دليل اشاره كرد و اظهار كرد: وجود مميزي شديد همراه با كجسليقگي بسيار بچگانه و اعمال و مميزيهاي رنگارنگ، حتي ثبت بعضي كلمات در حوزههاي ادبي از يك سو و عدم آشنايي شاعراني كه به ترانه سرايي روي آوردند به فن ترانه سرايي و سطح پايين معلوماتشان و گاه سطح پايين استعدادشان، عواملي است كه در ركود ترانه موثر است. طبايي همچنين متذكر شد: در اين سالها نبايد از حق گذشت بعضي ترانههاي زيبا را شنيدهايم و شاهدخلق چند ترانه زيبا بوديم. در دو دهه گذشته بعضي ترانهها از نظر كلام و مضمون داراي زيباييهاي ويژه خود بوده، اما وقتي مجموعه آنچه در بازار است به خصوص ترانههاي بازاري آن طرف آب را بررسي ميكنيم ميبينيم سطح كار بسيار نازل، خالي از عمق هنر و بيشتر آلوده به مطامع مادي است كه بيشترآميخته با روحيه كاسبكارانه بوده و اين هم فاجعه بار است.
وي عامل اصلي دورافتادگي ترانه از جاودانگي را سانسور شديد و ديگر بيسوادي، كم سوادي و بياستعدادي بعضي ترانه سراها دانست و يادآورشد: اين دسته متاسفانه در زمينه ادعا كردن، مدعيان بسيار زبان آوري هستند. ولي در عمل نتيجه كار با حرف بسيار فاصله دارد.
انتهاي پيام كد خبر: 8407-05921 |