 خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: فرهنگ و هنر - موسيقي
اهالي موسيقي دور هم جمع شدند تا ثبت رديفهاي موسيقي ايراني را به عنوان ميراث جهاني بعد از چند قرن همزمان با روز جهاني موسيقي و دهمين سال تأسيس خانه موسيقي جشن بگيرند.
به گزارش خبرنگار موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، روز چهارشنبه 29 مهرماه خانه موسيقي مملو از جمعيتي بود كه سالها دغدغه رديفهاي موسيقي ايراني و انتقال آن را به صورت سينه به سينه برعهده داشتند و حال به پاس ثبت اين رديفها به عنوان ميراث جهاني كشور خود جمع شده بودند تا اين اتفاق را در كنار يكديگر جشن بگيرند.
محمد سرير مديرعامل خانه موسيقي در ابتداي اين مراسم گفت: معمولا اين جمعشدنها كمتر اتفاق ميافتاد، پس جاي خوشحالي دارد كه همزمان با دهمين سال تأسيس خانه موسيقي و روز جهاني موسيقي همه ما دور هم جمع شديم تا جشني كوچك برگزار كنيم.
او سپس به دهمين سال تأسيس خانه موسيقي اشاره كردو افزود: سال 76 عدهاي از ما تصميم گرفتيم تا مركز صنفي براي موسيقيدانان فراهم كنيم و هيچوقت فكر نميكرديم كه امروز چنين جمعي داشته باشيم.
او اضافه كرد: با وجود تمام ممنوعيتها و محدوديتهايي كه آن سالها براي تشكيل چنين مراكزي وجود داشت اما در سال 78 اين اتفاق افتاد و امسال دهمين سال تأسيس خانه موسيقي است.
سرير در ادامه يادي از هنرمندان درگذشتهاي همچون پرويز مشكاتيان، حسن يوسفزماني، شهريار فريوسفي و گرگينزاده كرد و گفت: تا امروز خانه موسيقي با حضور مديراني همچون حسين عليزاده، شريفيان، ناصري، روشنروان، گنجهاي، نوربخش و ... اداره شده است و در هر دوره نيز قدمهايي براي ارتقاي موسيقي برداشته شده است.
مديرعامل خانه موسيقي سپس به دهمين جشن اين مجموعه اشاره كرد و افزود: از چهارسال پيش قرار بود سالروز تولد فارابي به عنوان روز موسيقي در تقويم رسمي كشور ثبت شود كه با وجود تأييد اوليه شوراي فرهنگ عمومي با اين موضوع مخالفت شد، اما خانه موسيقي از همان سال تأسيس هرساله و همزمان با سالروز جهاني موسيقي جشني برپا ميكند كه امسال و در دهمين دوره آن به دلايلي كه ترجيح ميدهم در اين نشست از آن صحبت نكنم اين مراسم برگزار نخواهد شد.
سرير همچنين با اظهار خوشحالي از ثبت رديفهاي موسيقي ايراني در فهرست جهاني يونسكو عنوان كرد: چهارسال قبل خانه موسيقي پروژهي ثبت رديفها را در كميته ملي يونسكو شروع كرد، اما به دليل هزينههاي مالي اين پروژه آن را رها كرديم و همهچيز نيمهكاره باقي ماند، تا زماني كه با پيگيريهاي آقاي وكيل در سازمان ميراث فرهنگي موفق شديم بار ديگر با حمايت آنها اين پروژه را احيا كنيم.
او خاطرنشان كرد: پروژههاي ميراث معنوي هردوسال يكبار در يونسكو مطرح ميشود و از آنجا كه ما دوسال اول را از دست داده بوديم و براي دوسال دوم نيز تنها دوماه فرصت داشتيم كار سختتر بود، اما به اين نتيجه رسيديم كه اگر اين دوماه را هم از دست بدهيم پروژهي ثبت رديفها دوسال ديگر به تعويق ميافتد كه خوشبختانه با همكاري تمام دوستان اسناد و مدارك اين پروژه تهيه شد و در اجلاس دوبي به نام ايران به ثبت رسيد.
سرير در پايان گفت: ثبت رديفهاي موسيقي ايراني به نام ايران يك اعتبار و افتخار براي كشور است، زيرا امروز موسيقي ما در دنيا به عنوان ميراث جهاني بشريت ثبت شده است و ديگر هيچ تفكري نميتواند آن را از صحنه ايران حذف كند. در عينحال ثبت اين پرونده وظيفهي سنگيني را براي بخشهاي فرهنگي جهت حفاظت از اين ميراث ملي ايجاد ميكند تا از اين پس به بهترين شكل اين هويت ملي را حفظ كند.
به گزارش ايسنا، در ادامه اين مراسم فيلم 10 دقيقهاي كه توسط مصطفي شيري درباره رديفهاي موسيقي ايراني ساخته شده بود پخش شد و سپس حسين عليزاده سخن گفت.
حسين عليزاده نيز از ثبت اين پرونده به نام ايران اظهار خرسندي كرد و گفت: همواره در تاريخ كشورمان رديفهاي موسيقي باعث جدايي و اختلافنظر ميان اساتيد موسيقي ميشد، اما امروز جاي خوشحالي دارد كه اين رديفها همه ما را در كنار هم جمع كرده است و باعث دوستي ما شده است.
او سپس با يادكردن از علياكبر شهنازي و ديگر اساتيد موسيقي كه رديف را به اين نسل موسيقي منتقل كردهاند،خاطرنشان كرد:علياكبرخان شهنازي از معدود افرادي بود كه نسل ما اولين برخورد واقعي را براي آموختن رديف با آنها داشت و در اولين برخوردي كه ما در هنرستان با ايشان داشتيم، چنان اثر مطلوبي به ما منتقل شد كه ناخودآگاه جذب رديف شديم.
عليزاده سپس از داريوش صفوت ياد كرد و گفت: در آن دوره رنسانسي در موسيقي ايراني در مركز حفظ و اشاعه موسيقي ايجاد شد، زيرا در آن سالها جامعه در شرايطي به سر ميبرد كه موسيقي فقط در شكل مردمي و پاپ وجود داشت، اما اين مركز با پرداختن به رديفهاي موسيقي ايراني تحولي جدي در فرهنگ عمومي ايجاد كرد.
عليزاده رديف را همچون دستور زبان موسيقي دانست و افزود: رديف حاصل يك دوران و تاريخ خاص از خاطرات يك ملت است كه به اعتقاد من قدمتي بيشتر از قاجار دارد، هرچند كه در آن زمان براي حفظ رديفها آن را تدوين كردند و به شكلي جديد آموزش دادند.
اين آهنگساز متذكر شد: اگر اين اساتيد رديفدان نبودند، قطعا نسل ما با رديف پيوند نميخورد، درحاليكه امروز خيليها هستند كه شايد ما نامشان را نميآوريم اما تلاشهايي كردند تا اين رديف را حفظ كنند.
سازنده قطعاتي همچون تركمن و عصيان تصريح كرد: ما هميشه براي حفظ ميراث فرهنگي خود دچار يك تأسف ميشويم و گاه حفظ آنها تحتتأثير علت وجوديشان قرار ميگيرد، درحاليكه اين ميراث بايد هميشه تازه باشد و مورد استفاده قرار بگيرد تا در عينحال هويت خود را نيز حفظ كند.
عليزاده خاطرنشان كرد: رديف موسيقي ايراني در يك جامعه بيفرهنگ معنا ندارد و جامعه بافرهنگ هم به اين معنا نيست كه ما در يك گرداب رديف گير بيافتيم، بلكه جامعهي بافرهنگ بايد با حسي خلاقانه نسبت به رديف برخورد كند و امروز كه اين امنيت جهاني براي رديفهاي موسيقي ايراني ايجاد شده است، بهتر است در داخل هم براي آن نگران نباشيم، بلكه به اين فكر كنيم كه از اين پس چگونه ميتوانيم اين رديف را به درستي و بامفهوم واقعي آن به نسل بعد منتقل كنيم.
عضو سابق گروه عارف در بخش ديگري از صحبتهاي خود عنوان كرد: ما همواره دچار اين نگراني هستيم كه همهچيز را داريم از دست ميدهيم، اما در برابر اين نگراني هيچ كار منطقي انجام نميدهيم. درواقع درست است كه امروز رديفهاي موسيقي ثبت شده است، اما اين اتفاق هم خيلي دير حاصل شد چه بسا كه در كشور ما كه مهد موسيقي است، هميشه موسيقي آن زير سوال است و حتي در تقويم آن روزي به نام موسيقي ثبت نميشود.
عليزاده گفت: امروز ما امنيت جهاني را به لحاظ حفظ رديف پيدا كردهايم، پس در داخل هم بايد اين نگراني را به شكل درستي برطرف كنيم و ببينيم آيا امروز آموزش رديف همسطح ارزشهاي رديف بوده است؟ درحاليكه محدوديت و عدم خلاقيت در كشورمان بيشتر از گنجينهاي است كه ما در دست داريم.
اين آهنگساز و نوازنده متذكر شد: براي آموزش اين گنجينه مهم موسيقي بايد فكر تازهاي كرد و ايكاش امروز كه ما در اينجا گردهم جمع شدهايم، پايهاي بگذاريم تا در نشستهاي تخصصي آموزش صحيح رديف را پيدا كنيم و از انتقال اشتباه آن، جلوگيري كنيم.
حسين عليزاده گفت: امروز كه رديفهاي موسيقي باعث دوستي ما شده است، بهتر است به چشم يك تولد دوباره به آن نگاه كنيم، زيرا زماني رابطه استاد و شاگردي در موسيقي تعريف مقدسي داشت و با آن آداب رديفها نسل به نسل و سينه به سينه منتقل ميشدند، اما امروز نميتوانيم با آن آداب رديف را آموزش دهيم لذا اين سيستم آموزشي نيازمند يك تحول جدي است، چه بسا كه شاگردان امروز رديف را از عمق درك نكردند.
در ادامه اين مراسم محمدرضا شجريان در سخناني مطرح كرد: ايكاش شرايطي فراهم شود تا ما حداقل سالي يكبار همديگر را ببينيم و سعي كنيم تا زنده هستيم قدر يكديگر را بدانيم و امروز در اين مراسم از تمام آنها كه با جان و دل اين رديفها و هويت ملي ما را ثبت كردند، سپاسگزارم.
به گزارش ايسنا، در بخش بعدي اين مراسم لوح تقدير و هداياي خانه موسيقي به مصطفي شيري، بهروز وجداني، داريوش طلايي، حاتم عسگري، احمد ابراهيمي، حسين عليزاده، داود گنجهاي، مجيد كياني، محمد سرير، محمدرضا شجريان، داريوش پيرنياكان و ليلا صمدي كه در جمعآوري اين اسناد كمك كرده بودند اهدا شد و سپس قطعهاي از مجيد درخشاني كه براي سازهاي ابداعي شجريان نوشته شده بود، پخش شد.
شجريان بعد از پخش اين قطعه گفت: من مرتكب كارهايي در حوزه ساخت ساز شدم و مجيد درخشاني كه از اين سازها خوشش آمده بود، يك قطعه 25 دقيقهاي براي آن نوشت كه امروز پنج، شش دقيقه آن پخش شد.
او سپس از حضور خود در يك فستيوال مرتبط با سازسازي و آهنگسازي در دانشگاه سربن فرانسه خبر داد و گفت: اين فستيوال به صورت يك سمينار طي چهار روز در فرانسه برگزار ميشود و قرار است در روز آخر آن سازهاي ابداعي من معرفي شود.
او اضافه كرد: از مدتها قبل شكل اين سازها و محتواي آنها را به اين فستيوال فرستادم و بعد از هفت هشت ماه آنها قبول كردند تا در اين سمينار حضور پيدا كنم و يكي از دوستانم به عنوان نماينده بنده قرار است، اين سازها را معرفي كنند.
گفتني است: در اين مراسم همچنين علي جهاندار بخشهايي از رديفها را به صورت زنده اجرا كرد.
انتهاي پيام كد خبر: 8807-00825 |